Hơn 100.000ha lúa, hoa màu ở miền Bắc bị nhấn chìm vì mưa lũ

Tính đến ngày 30.7, mưa lũ đã cuốn phăng hơn 100.000ha lúa, ngô, rau màu của các tỉnh Đồng bằng sông Hồng, Bắc Trung Bộ và Trung du miền núi phía Bắc.

Thiệt hại nặng nề

Theo thống kê của Bộ NNPTNT, mưa lũ đã làm 35.156ha trong tổng số 482.192ha lúa mùa, lúa hè thu của các tỉnh Đồng bằng sông Hồng bị ngập úng, phải chăm sóc, gieo cấy lại; có tới 5.617ha không còn khả năng gieo cấy và hơn 2.000ha vẫn đang chìm trong biển nước. Diện tích ngô, rau màu bị ảnh hưởng do mưa lũ là 3.823ha.

Thiệt hại nặng nhất phải kể đến tỉnh Nam Định với hơn 23.000ha lúa bị ngập, phải chăm sóc, gieo cấy lại, tiếp đến là Hà Nội, Thái Bình, Hải Dương.

Người dân Thanh Hóa vớt vát những quả dưa hấu còn sót lại sau mưa lũ. Ảnh: Dân Việt.
Người dân Thanh Hóa vớt vát những quả dưa hấu còn sót lại sau mưa lũ. Ảnh: Dân Việt.

Tại các tỉnh Bắc Trung Bộ, diện tích lúa bị san phẳng bởi mưa lũ cũng tương đối lớn, lên đến 40.912ha trong tổng số trên 322.000ha diện tích gieo cấy bởi các địa phương trong khu vực liên tục phải hứng chịu những đợt mưa lớn từ sau bão số 3 đến nay.

Diện tích không còn khả năng gieo cấy lên đến 17.825ha; còn 350ha vẫn đang trong tình trạng ngập úng. Diện tích ngô, rau màu bị thiệt hại là 16.330ha.

Thanh Hóa, Nghệ An là những địa phương bị thiệt hại nặng nhất. Riêng tại Nghệ An có tới 20.000ha lúa bị ảnh hưởng; tại Thanh Hóa, con số này là 13.000ha; cả hai địa phương đều có khoảng 8.000ha lúa không còn khả năng gieo cấy.

Các tỉnh Trung du miền núi phía Bắc có khoảng 2.171ha lúa bị ảnh hưởng bởi mưa lũ, trong đó diện tích không còn khả năng gieo cấy là 1.690ha, và còn tới 5.040ha vẫn bị ngập úng. Diện tích ngô, rau màu bị ảnh hưởng là trên 2.964ha.

Như vậy, tính chung trên địa bàn các tỉnh miền Bắc, mưa lũ thời gian qua đã làm 78.240ha lúa; 23.118ha ngô, rau màu bị ảnh hưởng, thiệt hại do mưa lũ; trong đó có 25.132ha lúa không còn khả năng gieo cấy.

Nỗ lực cứu lúa

Để khắc phục hậu quả và hạn chế tối đa thiệt hại do mưa bão gây ra, đảm bảo kế hoạch sản xuất vụ hè thu và vụ mùa 2018, Cục Trồng trọt (Bộ NNPTNT) đã có văn bản đề nghị các Sở NNPTNT các tỉnh, thành phố phía Bắc khẩn trương tập trung tranh thủ kỳ con nước huy động mọi nguồn lực để tiêu úng, khơi thông các dòng chảy, nếu cần sử dụng các máy bơm để thoát nước nhanh; phân loại diện tích lúa bị ngập úng để có biện pháp khắc phục kịp thời.

Mưa lũ ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống người dân. Ảnh: BGT.
Mưa lũ ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống người dân. Ảnh: BGT.

Với diện tích lúa gieo cấy sớm, không bị ngập trắng, các địa phương thực hiện các biện pháp chăm sóc kịp thời như bón thúc đợt 2, bón hết lượng phân thúc còn lại, chủ yếu là Kali clorua, phun thêm các chất hỗ trợ sinh trưởng, phân qua lá cho lúa.

Nông dân cần bám sát đồng ruộng, theo dõi chặt chẽ tình hình phát sinh gây hại của các đối tượng dịch hại như bệnh lùn sọc đen, rầy nâu, rầy lưng trắng, bệnh bạc lá, sâu cuốn lá, sâu đục thân,… để có biện pháp phòng trừ kịp thời, hiệu quả.

Với diện tích lúa bị ngập 2-4 ngày, thoát nước kịp, có khả năng hồi phục, diện tích này chủ yếu trên chân mới gieo cấy chưa quá 10 ngày điều chỉnh mực nước tiêu thoát đảm bảo cây lúa không bị rạp trên mặt nước; té nước rửa lá để không bị rong rêu, bùn đất bám trên bề mặt lá, để tạo điều kiện thuận lợi cho cây lúa quang hợp.

Tỉa dặm những chỗ lúa chết, mất khoảng bằng cách tỉa san từ các khóm lúa đẻ nhiều dảnh trên ruộng hoặc mạ cùng giống còn giâm trên ruộng chân cao không bị ngập úng.

Khi lá lúa khô và cứng dần, nhô cao mặt nước trên 10cm, bắn lá mới cần phun các chế phẩm sinh học như KH, ET, siêu lân, Pennac P… giúp cây phục hồi nhanh, liều lượng như trong bao bì hướng dẫn.

Rút nước cạn chỉ để láng mặt ruộng và nhổ lúa quan sát thấy đã ra rễ non khẩn trương bón thúc ngay lượng phân thúc lần 1.

Mưa lũ làm nhiều diện tích rau màu chìm trong biển nước. Ảnh: I.T.
Mưa lũ làm nhiều diện tích rau màu chìm trong biển nước. Ảnh: I.T.

Nông dân ưu tiên sử dụng phân NPK chuyên dùng có hàm lượng đạm và kali cân đối. Không sử dụng đạm đơn và không bón phân lai rai nhằm hạn chế sâu bệnh hại và đổ ngã cuối vụ.

Đối với những vùng không có khả năng phục hồi, lúa bị thối lá, đen rễ, các địa phương khẩn trương bừa san lại ruộng, rút cạn nước và tranh thủ cấy ngay khi còn trong khung thời vụ. Nên sử dụng giống ngắn ngày như P6 đột biến, nếp IRi 352, PC6, HN6, Khang dân 18, Khang dân đột biến, Việt lai 20, TH3-3… ngâm ủ gieo mạ nền cứng hoặc gieo thẳng ngay nếu rút nước kịp thời; kết thúc gieo cấy trước 5/8.

Trường hợp không còn thời vụ gieo cấy, sau khi nước rút tiến hành vệ sinh đồng ruộng và chủ động chuyển đổi sang trồng các loại rau màu phù hợp.

Đối với các loại cây màu (ớt, dưa, bí…), nông dân khẩn trương thu hoạch sản phẩm ở những ruộng gần đến thời gian thu hoạch hoặc tận thu ở ruộng bị hại nặng. Tháo nước nhanh, kịp thời, khơi thông dòng chảy, không để nước ngập lâu trong ruộng gây thối cây, thối rễ.