Vỡ đập thủy điện ở Lào: Nguy cơ gia tăng lũ ở Đồng bằng sông Cửu Long

Số liệu tính toán của Viện Quy hoạch Thủy lợi Miền Nam cho thấy, đến ngày 1.8, mực nước tại trạm Tân Châu (An Giang) có thể đạt 3,1m và vẫn còn xu thế tăng. Nước tăng do tác động của sự cố vỡ đập thủy điện ở Lào và lũ đầu nguồn sông Mê Koong đang lên nhanh.

Theo đánh giá, sự cố vỡ đập thủy điện ở Lào ít nhiềucó tác động đến mực nước ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Ngay lập tức, ngành chức năng yêu cầu các địa phương trong khu vực cần tăng cường các giải pháp ứng phó với gia tăng lũ nội đồng.

Đập thủy điện Xepian-Xe Nam Noy thuộc tỉnh Attapeu – Lào bị vỡ vào ngày 23/7/2018. Theo tính toán của Viện Quy hoạch Thủy lợi Miền Nam, sự cố có thể khiến mực nước tại Đồng bằng sông Cửu Long tăng cao khoảng 5- 7cm. Ghi nhận tại trạm Tân Châu và Châu Đốc (An Giang) ngày 26/7, mực nước tăng từ 2-4 cm, mức độ tăng lớn nhất từ 3-5 cm vào ngày 27/7.

Do ảnh hưởng của sự cố vỡ đập, mực nước tại ĐBSCL đang lên. Ảnh: I.T.
Do ảnh hưởng của sự cố vỡ đập, mực nước tại ĐBSCL đang lên. Ảnh: I.T.

Do tác động của sự cố vỡ đập và lũ đầu nguồn sông Mê Kông đang lên, kết hợp với kỳ triều cường cuối tháng 7 làm mực nước lũ nội đồng ở Đồng bằng sông Cửu Long tăng mạnh đến cuối tháng 7/2018, mực nước tại Tân Châu có thể đạt từ 2,6 – 3 m, tại Châu Đốc đạt từ 2,2 – 2,5m.Đến ngày 1.8, mực nước tại Tân Châu có thể đạt 3,1m; tại Châu Đốc đạt 2,5m.

Trước tình hình này, Tổng cục Thủy lợi, Bộ NNPTNT vừa có văn bản gửi Sở NNPTNT các tỉnh, thành phố khu vực Đồng bằng sông Cửu Long chủ động ứng phó với gia tăng lũ nội đồng ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long do ảnh hưởng của sự cố vỡ đập ở Lào và lũ thượng nguồn sông Mê Kông đang lên.

Để bảo vệ sản xuất nông nghiệp, đề phòng thiệt hại do ngập lũ nội đồng, Tổng cục Thủy lợi đã đề nghị Sở NNPTNT các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khu vực Đồng bằng sông Cửu Long triển khai thực hiện các giải pháp ứng phó với tình trạng ngập lũ. Đặc biệt là cho các diện tích lúa hè thu ngoài đê bao và đê bao chưa hoàn chỉnh, nhất là ở các tỉnh An Giang, Đồng Tháp và Long An.

Bên cạnh đó, tăng cường kiểm tra, rà soát hệ thống đê bao, bờ bao; tổ chức gia cố tôn cao các đoạn đê, bờ bao thấp, yếu, có nguy cơ xảy ra tràn, vỡ, sạt lở ở các vùng có nguy cơ bị ngập lũ.

Các đơn vị cũng tăng cường theo dõi chặt chẽ thông tín dự báo khí tượng, thủy văn do các cơ quan chuyên ngành và thông tin dự báo ngập lũ nội đồng do các cơ chuyên môn thuộc Bộ NNPTNT cung cấp để chủ động thực hiện các giải pháp ứng phó, phù hợp với tình hình của địa phương.

Cùng với đó là chủ động khai thác thông tin dự báo mực nước lũ nội đồng vùng Đồng bằng sông Cửu Long do Viện Quy hoạch Thủy lợi Miền Nam cung cấp hàng ngày tại website: www.siwrp.org.vn hoặc gửi yêu cầu cung cấp bản tin dự báo (qua email) về địa chỉ email: [email protected]

Để chủ động ứng phó với tình hình, ngay từ đầu năm, huyện An Phú (An Giang) đã có kế hoạch dự phòng cho trường hợp lũ sớm bất thường và xả lũ ở các đập thủy điện phía thượng nguồn. Trong điều kiện lũ về sẽ kịp thời thông tin cho người dân nắm về lũ, mưa, bão.

Các tỉnh ĐBSCL cần theo dõi diễn biến để bảo vệ diện tích lúa hè thu, tránh ngập úng. Ảnh: I.T.
Các tỉnh ĐBSCL cần theo dõi diễn biến để bảo vệ diện tích lúa hè thu, tránh ngập úng. Ảnh: I.T.

Vụ lúa hè thu năm nay, huyện An Phú có 2 vùng sản xuất kiểm soát lũ và 1 vùng đê bao chưa an toàn cần phải bảo vệ trong mùa lũ với diện tích hơn 8.000ha. Bên cạnh đó, sẽ tăng cường kiểm tra đê bao, cống, các điểm xung yếu, vùng trũng thường xuyên bị ảnh hưởng để kịp thời xử lý khi có sự cố xảy ra.

Tại tỉnh Đồng Tháp, từ đầu năm đã có nhiều phương án đối phó với lũ ở thượng nguồn đổ về. Hàng năm để đối phó với lũ, địa phương cũng đã có kế hoạch chủ động rà soát đê bao, gia cố các điểm xung yếu, vận động các chủ đầu tư máy bơm chuẩn bị các trang thiết bị máy bơm sẵn sàng bơm khi có lũ kết hợp với mưa đổ về. Đồng thời bố trí các lực lượng tuần tra, canh gác sẵn sàng khi các sự cố vỡ đập, vỡ cống xảy ra.

Tại huyện biên giới Vĩnh Hưng (tỉnh Long An), do lũ về sớm nên nhiều diện tích lúa tại các xã vùng thấp của huyện như Tuyên Bình Tây, Vĩnh Thuận, Tuyên Bình, Vĩnh Trị… có nguy cơ ngập nếu không kịp thời gia cố, sửa chữa đê bao.

Hiện tại, có những chỗ mực nước bên ngoài đê bao dâng cao ngang ngọn lúa. Để cứu lúa, người dân đang gia cố, đắp đập, đặt máy bơm hút nước. Tuy nhiên, đây chỉ là biện pháp tạm thời vì sau khi bơm một thời gian, nước sẽ dâng như cũ. Vụ hè thu 2018, Vĩnh Hưng gieo sạ khoảng 28.600ha lúa. Đến thời điểm hiện tại chỉ mới thu hoạch khoảng 1.200ha, số còn lại chủ yếu trong giai đoạn trổ, chín.

Để bảo vệ diện tích còn lại, đặc biệt tại những xã vùng trũng, UBND huyện chỉ đạo các ngành chuyên môn phối hợp UBND các xã cùng người dân thường xuyên theo dõi, kiểm tra các khu vực có nguy cơ ngập lũ để có biện pháp bảo vệ lúa kịp thời.

Theo Đài Khí tượng thủy văn Đồng Tháp, mùa lũ năm 2018 trên sông Mekong khả năng sẽ đến sớm hơn so với trung bình nhiều năm. Đỉnh lũ năm 2018 ở đầu nguồn sông Cửu Long ở mức báo động 2 và trên báo động 2, thời gian xuất hiện đỉnh lũ năm vào khoảng nửa đầu tháng 10. Nguy cơ cao xảy ra ngập lụt ở các vùng trũng thấp, vùng ven sông, vùng ngoài đê bao các tỉnh An Giang, Đồng Tháp, Long An.